Znaki filcowe – przyczyny i metody zapobiegania
Znaki filcowe to widoczne drobne smugi na powierzchni papieru, zwykle biegnące wzdłużnie. Wpływają na właściwości powierzchniowe papieru, takie jak gładkość, chropowatość i wygląd wizualny; w poważnych przypadkach pogarszają jakość druku. Oczywiście, znaki filcowe stały się kluczowym wskaźnikiem związanym z drukowalnością papieru. Przyczyny powstawania znaków filcowych i ich łagodzenie obejmują następujące czynniki:
1. Wpływ struktury filca na znaki filcowe
Filc składa się zwykle z trzech części: tkaniny podstawowej, wierzchniej warstwy włókien (top batt) oraz dolnej warstwy włókien (roll batt). Wybór materiałów, metoda tkania i projekt strukturalny tkaniny podstawowej bezpośrednio przyczyniają się do powstawania znaków filcowych. W produkcji filców często wykorzystuje się przędza o różnej grubości, aby zapewnić optymalną wydajność.
a. Tkanina podstawowa w filcach prasowych ma zwykle strukturę 2- lub 3-warstwową, tworząc "szkielet" filca papierniczego. Ten szkielet ma pewną sztywność i nieściśliwość. Gdy mokry arkusz papieru przylega do filca i wchodzi w strefę docisku, niewystarczająca odporność filca na ściskanie (w połączeniu ze sztywnością tkaniny podstawowej) powoduje przemieszczanie się włókien w mokrym arkuszu pod wpływem ciśnienia. W rezultacie włókna dociskane przez szkielet stają się gęstsze, podczas gdy inne pozostają luźniejsze. Podczas kontroli papieru pod światło widoczne są regularne odciski odpowiadające wzorowi tkania tkaniny podstawowej – nazywane "znakami tkaniny podstawowej".
Aby zoptymalizować wydajność filca i uniknąć znaków tkaniny podstawowej, można zastosować laminowanie dwóch osobno utkanych warstw tkaniny podstawowej. Górna warstwa wykorzystuje cieńsze nici (rayon może być tu użyty jako materiał), aby równomierniej rozłożyć ciśnienie w strefie docisku, zapobiegając łatwemu ściskaniu tkaniny podstawowej.
b. Znaki filcowe spowodowane "wadami warstwy włókien" wynikają głównie z: zbyt grubych włókien w górnej warstwie; złej jakości igłowania powierzchni filca stykającej się z papierem (np. niewłaściwy dobór igieł); lub nierównomiernego czesania filca, co prowadzi do nieregularnych "chmurkowatych wad". Aby temu zaradzić, projekt filca powinien wykorzystywać cieńsze włókna powierzchniowe – zwykle 6,7 dtex, 11 dtex lub 17 dtex, w zależności od rodzaju papieru – z wagą warstwy powierzchniowej około 200 g/m². Włókna wysokiej jakości są kluczowe dla minimalizacji tego problemu.
2. Wpływ filców w różnych pozycjach i ich wymiany na znaki filcowe
Filce dzielą się na filce formujące, filce transportujące i filce prasowe. Ich struktury i wytrzymałość na ciśnienie w strefie docisku różnią się, prowadząc do różnego wpływu na znaki filcowe:
Filce formujące są głównie używane w wielocylindrowych maszynach do produkcji tektury. Ze względu na bardzo niskie ciśnienie, rzadko pozostawiają znaki na arkuszu papieru.
Filce transportujące, współpracujące z rolkami ssącymi, wytrzymują większe ciśnienie niż filce formujące, więc ich wpływ na znaki filcowe jest większy.
Filce głównej prasy mają najbardziej znaczący związek ze znakami filcowymi. Gdy filc i arkusz papieru przechodzą przez strefę docisku głównej prasy, oba podlegają znacznemu ściskaniu – dlatego stan filca głównej prasy bezpośrednio decyduje o pojawieniu się znaków filcowych.
3. Utrzymanie dobrych warunków pracy filca jako skuteczny środek zapobiegawczy
Przeprowadzaj nieregularne naprzemienne czyszczenie kwasowo-zasadowe filców w zależności od poziomu ich zanieczyszczenia podczas pracy.
Wykonuj dokładne czyszczenie podczas przestojów i pełną inspekcję powierzchni filca (np. integralność warstwy powierzchniowej, obecność ciemnych smug na filcu).
Oprócz powyższych czynników związanych z filcami, rodzaj masy papierniczej, koordynacja ciśnienia w strefie docisku i gramatura papieru również wpływają na powstawanie znaków filcowych.
